• Jacobine van den Hoek

Boeren van Amstel

In 1960 vlogen er 160.000 paren van West-Afrika naar Nederland om een geschikt broedplekje te vinden bij moerassen en hoogveengebieden. Met hun spitse snavel sprokkelden ze takjes en riet bij elkaar en nestelden ze zich geduldig tot nieuw grut uit het ei kwam gekropen. In de jaren erna cultiveerden boeren steeds meer landschap en moesten de grutto’s zich aanpassen. Dat deden ze. Ze legden hun eieren op veenweidegebieden en uiterwaarden, maar die plekken werden schaarser en schaarser. Het aantal grutto’s daalde en in 2015 werden er nog maar 40.000 gruttoparen geteld. Wetenschappers luidden de noodklok en waarschuwden voor uitsterving.


Terwijl de weidevogels zochten naar een geschikt plekje om te broeden en ze steeds minder eieren legden sloegen de Boeren van Amstel de handen ineen. ‘We moeten die beestjes redden,’ vond Karel. Peinzend krabde hij aan zijn baard. ‘Ooit hebben ze ons land uitgekozen om zich voort te planten. We mogen ze nu niet in de steek laten.’ De rest van de boeren knikten, maar dachten ook aan hun inkomsten. Op kruidenrijk grasland kun je geen koeien laten grazen. Wat levert het op? Karel wuifde de bezwaren weg. ‘Het leven bestaat uit geven en nemen. Het wordt tijd dat we de natuur iets teruggeven.’


En zo ontstond de Rijke Weidevogelboulevard aan de Middenweg in de Bovenkerkerpolder. De boeren ontwikkelden in samenwerking met gemeente, Agrarische Natuurvereniging De Amstel, Vogelbescherming en andere partijen een strook van 2 meter breed bij 4 kilometer lang. In mei 2019 opende de burgemeester het gebied.


Tevreden knijpt Karel zijn ogen samen terwijl hij uitkijkt over polder de Ronde Hoep. Grassprieten en kleurige bloemen wuiven in de wind en het water in de sloot kabbelt voort. Vorig jaar was een rampjaar, er werden slechts 48 gruttoparen geteld. Hij had er niet van geslapen en dacht dat alle inspanning voor niets was geweest. Onlangs gingen de Boeren van Amstel ook nog eens failliet, er was te weinig melk verkocht. Het wolkendek boven de polders bleef donker en grauw. Maar nu gloort er hoop aan de horizon. De Boeren van Amstel zijn doorgestart en dit jaar zijn er 190 gruttoparen geteld. Er is nog veel te winnen, maar de opwaartse trend is ingezet. De grutto’s zullen in juli weer vertrekken, maar hij weet zeker dat hij ze volgend jaar maart weer kan verwelkomen en dat ze hun eieren in ‘zijn grasland’ zullen leggen.


Jacobine van den Hoek


Jacobine debuteerde met haar roman zondebok. Een op historische feiten gebaseerd 16e-eeuws verhaal over een beschuldigde Amsterdamse vrouw. In het voorjaar 2022 komt haar tweede boek uit, een roman over de eerste vrouw van Napoleon Bonarte, Joséphine.